martes, 24 de enero de 2017

Proiektu GLACKMA

Glackma taldeak web orri bat sortu du. Klima aldaketarekin lotura dauka. Tartean METEOROLOGIAri buruzko unitate didaktikoak daude (erderaz). Interesgarria izango zaizuelakoan, esteka jarriko dizuegu:
 METEOROLOGIA UNITATE DIDAKTIKOA - LEHEN HEZKUNTZA

martes, 7 de junio de 2016

Ingurumen eguna ospatu genuen

Ekainak 6ean, astelehena, Ingurumen munduko eguna Domingo Agirre eskolan ospatu genuen. Honako ekintza hauek burutu genituen: Ikurriña berdea jartzea, Eskolara kamiseta (edo beste arropa edo apaingarri bat) berdez jantzita etortzea, patio orduan jateko hamaiketakorako fruta ekartzea, patio orduan ingurumen aldeko abestiak jarri, ahal zuena eskolara patinez etortzea...
Aurten, berrikuntza bezala, eskolako patioan "NATURA ZAINDU" leloa irudikatzen saiatu ginen ikasle (HH3tik LH6ra) eta irakasle guztiok.  Ekintza horien argazkiak eta bideoak jarraian dauzkazue.
2016-06-06
 



miércoles, 25 de mayo de 2016

EKONOMIA JASANGARRIA - Ikasle Foroa-2016

Udaletxeko areto nagusian, alkateari eta herriari egindako lana azalduz (2016-05-24)
goiherriko hitzan berria
goiherriko hitzan beste berri bat 

Diagnostikoa garatzeko egindako ekintzak
Aurten Ekonomia jasangarria izan dugu aztergai, hau da, ingurumena kaltetu gabe, garapen ekonomikoa baimendu eta denon arteko berdintasuna sustatzen duen ekonomia mota. Lehen hezkuntzako 1. eta 2. mailakoek gizonek eta emakumeek lan berdinak edo desberdinak egiten dituzten ikertzen ibili gara. Lehen hezkuntzako 3. eta 4. mailakoek herriko dendetan erosketa jasangarriagoa egiteko zein aukera dagoen eta kontsumo ohiturak nola aldatu diren aztertu dugu. Lehen hezkuntzako 5. eta 6. mailakoek gure inguruko baserritarren bizitza nolakoa den, nola aldatu den eta ingurumen ikuspuntutik baserriak jasan dituen aldaketak aztertu ditugu.
Ondorioen laburpena 
Ikusi dugu, lehen emakume gehienek etxean egiten zutela lan eta orain batez ere 3. sektorean, zerbitzuen arloko lanetan. Gizonak, aldiz, gure birraitonen garaian baserrian, hau da, 1. sektorean aritzen ziren, baina orain gehienak lantegietan, hau da 2. Sektorean dabiltza eta beste asko 3. sektorean ere aritzen dira. Konturatu gara lehen denda gutxiago zegoela eta produktu mota gutxiago, orain aldiz, denetik saltzen duten supermerkatuak denda txikiak ixtera bultzatu dituzte. Kontsumoa gora joan den heinean, ingurumenean kaltea handitzen joan da, geroz eta hondakin gehiago sortzen delako. Gure herrian kontsumo jasangarria izateko nahikoa denda dagoela uste dugu. Baserritarrek orain baserrian eta kanpoan egiten dute lan, eta makina eta tresna berrien laguntzarekin produkzioa handiagoa izatea lortu dute. Hobetu diren gauzen artean energia berriztagarrien erabilera, ingurumena hobeto zaintzea eta animaliei ematen zaien tratua (bai elikadura aldetik eta baita zaintzeko alderditik) dira aipatzekoak. Hobetu beharreko gauzen artean, ongarri kimikoen erabilera eta kutsadura dira batik bat aipatutakoak eta bereziki baserriari zor zaion garrantzia kontutan hartzea.
Ikasleek hartutako konpromisoak
Neska edo mutila izan gauza berdinak egiteko eskubidea dugu eta gure konpromisoa honako hau da: “Norberak nahi duena izateko aukera errespetatuko dugu, genero ereduak saihestuz.” Gure kontsumo ohiturek ingurunean duten eragina ikusirik honakoa egingo dugula erabaki dugu: “Behar ez ditugun gauzak norbaiti emango dizkiogu, adibidez: jostailuak, arropa, liburuak...”. Horregatik, baserritarren bizitza hobetzen jarrai dezan denon artean erabakitako konpromisoa hau izan da: “Baserriko, bertako eta garaiko produktuak kontsumituko ditugu.”
 Ikasleek egindako eskaerak eta proposamenak 
Honez gain, Udalen parte-hartzea beharrezkoa ikusten dugu gure herrietako eta bailarako ekonomiak jasangarritasunaren bidean aurrera egin dezan. Horregatik, zenbait proposamen adostu ditugu. Hemen aurkezten dizkizuegun hauek izan dira gure artean bozketa baten ondorioz garrantzi edo lehentasunez tratatzea gustatuko litzaizkigukeenak:
1. Gizon eta emakumeen lanarekiko berdintasunaren aldeko kanpainak egitea. Kanportarren eta adimen urritasuna dutenen integrazioa bultzatzeko kanpainak egin.
2. Udalak eta udalaren menpe dauden azpiegiturek egiten dituzten erosketetan hornitzailearen jasangarritasun irizpideak erabiltzea.
3. Bidegorriak bizikletentzat uztea.

miércoles, 27 de abril de 2016

EKONOMIA JASANGARRIA - Ikasleen arteko Foroa - Kultur etxean - 2016

Legazpiko kultur etxean elkartu ginen Olazabal institu eta Haztagiko ikastolako ikasleekin apirilak 26an. Urtean zehar "EKONOMIA JASANGARRIA" landu dugu:
.-geletan: guraso eta aiton-amonen lanbideak, generoen berdintasuna, gurasoei inkestak egiten...
.- kaleetan: dendak aztertu, zer motakoak dauden, jendearengandik gertutasuna...
.- baserrietan: ERREIZABAL, D'Elikatuz azoka, baserrietako produktuak, baserria lehen eta orain....... Ziklo bakoitzean diagnostiko egin ondoren ONDORIOAK, PROPOSAMENAK UDALARI, eta GEUK HARTU BEHAR DITUGUN KONPROMISOAK sortu ditugu. jarraian ekintzen argazkiak eta lanaren emaitza.
LH3. ZIKLOA: GURE HERRIKO BASERRIAK...(5garren eta 6garren maila).... 
• Zer aztertu duzue eta nola? (azaldu burututako jarduerak edo ekimenak: zein baserritara joan zareten, zer ekoizten duten...)
 .- Gelan fitxa landu (artaburua, baserriak lehen eta orain…)
 .- Erreizabal baserrira joan (1.500. urtetik)
 .- Artzaiak, gaztagileak (D.O. Idiazabal)
 • Zein izan da baserriaren eraldaketa nagusia azken garaitan?
 .- Makinaria, lana egiteko tresneria
 .- Abereei elikatzeko era (elikadura mota aldatu da)
 .- Salmenta era
 • Honek ingurunean izan dituen eragin positiboak eta/edo negatiboak azaldu.
 .- Edozein makinariak duen alde negatiboa (kutsatzen dute)
 .- Baserritarrak saiatzen dira ingurunea zaintzen
 .- Kaletarrek gero eta kontzientzia gehiago dute baina dugun bizitzak kontraesanera eramaten gaitu
 • Aztertutako baserriak orain lehen baino jasangarriagoak dira arlo hauetan:
 .- Animali gehiago, eta hobeto elikatuta
 .- Ingurua hobeto zainduta
 .- Produkzioa hobea, eta horren ondorioz soldata hobea
 • Eta beste hauek hobetu behar dira:
 .- Baserriak duen garrantzia eman
 • Baserriaren egoera hobetzeko…
o Udalari zer proposatzen diozue?
 .- Kanpoko argiak (baserrien ingurukoak)
 .- Bideak hobetu
 .- Produktuak saltzeko bideak sortu
o Zuek zer egin dezakezue? - konpromisoak
 .- Baserriko produktuak erosi, prezio duin batean
 .- Ingurumena errespetatu
 .- Animaliak errespetatu.
 LH2. ZIKLOA: GURE HERRIKO DENDAK …(3garren eta 4garren maila)...
• Gai hau aztertzeko honako jarduerak edo ekimenak eraman ditugu aurrera:
 .- Laubide kaleko denda motak aztertu
 .- Gelan fitxak landu
• ONDORIOAK:
o Faltan botatzen dugu jostailu denda eta ludoteka bat eta bideo joku gela eguraldi txarra egiten duenerako
o Beharrezkoak diren denda txikiak (gauza bakarra saltzen dutenak) daude. Supermerkatuak ere (EROSKI).
 o Supermerkatuetara jende gehiago joaten denez, denda txiki batzuk itxi egin dira.
 o Denda asko daude eta nahiko dendak dauzkagu herri bertan erosketak egiteko
 o Produktuen kalitatea ona da.
 • Beraz, udalari hau proposatu nahi diogu:
 .- Ludoteka antolatzea, parkeren batean aterpea jartzea
 .- Jostailu, bideo-joku… denda edo gela prestatu edo jartzen bultzatu
 .- Gauzak berrerabiltzeko tailerrak sortu
 .- Jostailuen bilketa egin
 .- Bigarren eskuko dendak aktibatu
 .- Zakarrontzi gehiago jarri
• Gehiegizko kontsumoak Ingurumenean dituen eraginak ikusirik, horiek murriztu daitezen gu honako ekintzak egitera konprometitzen gara:
 .- Sobratzen zaigun janaria aprobetxatu (kongelatu, eraldatu…)
 .- Txikia gelditzen zaigun arropa eraldatu, saldu, txikiagoei eman, behartsuei eman…
 .- Denda txikiak mantentzeko eguneroko erosketak bertan egin eta tarteka supermerkatuetara joan. URBIL, BOULEVARD,…. Merkatal zentroetara ez joateko
 .- Ahal denean bildukirik gabeko produktuak erosi
 .- Erabilera anitza duten produktoak erosi
 .- Gutxiago kontsumitu
 .- gehiago berziklatu
 .- kontsumo arduratsua izatea
 .- zabor gutxiago sortu
 .- poltsak berrerabili
 .- Jostailuak pobreei eman
LH1. ZIKLOA: ZERTAN EGITEN DUGU LAN?...(1go eta 2garren maila)............ 
 • Aurten, gai hau aztertzeko jarduera/ekimen hauek egin ditugu:
 .- Emakume eta gizonen arteko ezberdintasunak
 .- Generoekin lanbideek zerikusia duten azterketa.
 .- Lanari eta eskubideei begiratu (jolasetik hasita)
 .- Natura zaindu; zaborren kudeaketa
 .- Garraio publikoa erabiltzeko beharra ikusi
 .- Etxetik eta eskolatik jostailuak, denak erabili eta hausnarketa egin
 .- Argazkiak, bideoak ikusi
 .- Fitxak burutu
 .- Laubideen azterketa
 • Gure aitona-amona garaian gehienek _2garren (3) _ sektorean lan egiten zuten. Gaur egun sektore nagusia _3garren (2garrena ere) _ da.
• Lan motak aztertu ditugunean gizonen eta emakumeen arteko desberdintasunak (ikusi ditugu/ez ditugu ikusi). Zertan?
 .- Lehen: emakumeak:..etxean (3).............gizonak:..etxetik kanpoko lanetan, lantegietan (1-2-3)........
 .- Orain: emakumeak:...2 eta 3 sektoretan (desberdinetan)....... gizonak:...lantegietan eta 2-3 sektoretan.....................
• Lantokien kokapenaren inguruan, gehienak (HERRIAN/UGan/UGtik kanpo) daude.
 • Gizonek eta emakumeek lanera joateko erabiltzen duten garraio motan hau ikusi dugu:
 .- Kotxea gehienetan. Autobusa eta trena askotan
 .- Aiton-amonak garraio publiko sarriagotan
 .- herri bertan bizi eta lan egin eta jendea lanera kotxez joan
 .- lanera kanpora doazenak ez dute konpartitzen asko kotxea. Eta arrazoia hau izan daiteke:................
 .- Lehen oinez egiten zen, aiton-amonak ohituta zeunden
 .- Oriango aita-amak kotxez ohitu dira, edota ordutegiari begira arazoak daude.
 • Lanean gizonek eta emakumeek aukera berdinak izan ditzaten, ideia batzuk ditugu: PROPOSAMENAK: .- Legeak aldatu, justuak izateko
 .- Denon pentsaera zuzena lortzeko urtearen poderioz ekintzak burutzen, ez bakarrik martxoaren 8aren inguruan
 .- Udalak emakume enprendedoreri (lanpostu inportanteenak) erreztasunak eman (errekonozimendua, goraipatzea)
 .- Emakumea bajan dagoenean (haurdunaldian) erreztasunak eman
 .- Aurre iritzirik ez izateko.
 .- Etxean dauden lanak ongi banatu, ez emakumearentzako “laguntza” bezala enfokatuz
• Eta gure aldetik, nesken eta mutilen arteko desberdintasunik egon ez dadin, konpromiso hauek hartuko ditugu:
 .- Norberaren nahia errespetatzea.
 .- Generoarekin loturarik ez egitea.
 .- Aurre iritziak puskatzen saiatu.
 .- Jostailu eta jolas guztiak denontzako direla kontutan hartuz, dena probatu eta gozatu
 .- Opariak egiterakoan aurreko guztia kontuan hartu
 .- Mugak ez jartzea.
 .- Atsedanaldian ere kontuan hartu

domingo, 6 de marzo de 2016

Domingo Agirre eskola ere solidarioa da - Pandemonium

Domingo Agirre eskolako familia osoa (ikasleak, gurasoak eta irakasleak) oso solidarioa dela argi eta garbi urtero azaltzen da: Sos Afrikarako arropa biltzen, Sahararako elikagaiak biltzen, Azoka solidarioa antolatzen (behar duen bati laguntzen, baina aurten ez dugu antolatu).
Aurten berrikuntza bezala, Siriaren aldeko kanpaina bat egin dugu eskolan: hitzaldi bat antolatzen eta bidaltzeko produktuen bilketa bat egiten.













Eta mediatikoena azaldu den PANDEMONIUM RAID-ean parte hartuz. Ez, ez ginen kotxe batean joan Afrikara, Eskolako aita batek parte hartu zuen baizik, DANIEL MARTINek, eta eskolan bildutako materiala hara eraman zuen.  Horri buruzko informazio gehiago hurrengo esteketan daukazue
DIARIO VASCO DIGITALEAN - HERRIKO KRONIKAN
OTAMOTZEN JOAN BAINO LEHEN
OTAMOTZEN bueltan
bideo bat burutu dute eta oso luzea delako zatika jarriko dugu

martes, 22 de diciembre de 2015

Santo Tomas

Urtero bezala, Domingo Agirre eskolak Santo Tomas azoka Herriko plazan antolatu zuen. Irakasle, ikasle eta gurasoen laguntzarekin, abenduak 20an, igande goizean, hainbat postu desberdineekin herria alaitu genuen. Besteak beste: txistorra edo txokolatezko taloak, gaztain erreak, erabilitako oliorekin egindako xaboiak saldu genituen. Xaboiarekin batera sendabelarrekin egindako "erretrapua" (kolpeentzako pomada) ere saltzen genuen. Beste postu batzuetan: baserriko tresna eta barazkien erakusketa egon ziren (tartean 600 bat ere egon zen).  Olazabal institukoek ikasketa bidaiarako saski bat zozketatu zuten eta etxean egindako tartak, pastelak, gozoki desberdinak ere saldu zituzten. Asto batek eramaten zuen gurdi baten gainean bidiatxo bat egiteko aukera egon zen. Abarkagintza eta saskigintza tailer bat egon zen, txikien interesa erakarriz. Santo Tomas azoketan egiten den ohiko txerrien zozketa egin genuen (txerrikien lote bat hain zuzen ere). Beti ingurumenari begirada botatzen antolatu dugu: bertatik bertara produktuak babesten, baserria laguntzen, erabilitako olioak berziklatzen, ... Eta aurten berrikuntza bezala, berrerabiltzen diren edalontziak-basuak (udaletxekoak) erabiltzen; gainera jendearen harrera on batekin.